Melancholie is misschien wel de meest menselijke van alle gemoedstoestanden. Ze draagt geen wanhoop in zich, maar een stille reflectie; een herinnering, een verlangen, een onderstroom van wat geweest is en wat nooit helemaal verdwijnt.
Terwijl we dit programma samenstelden, was ik toevallig een boek aan het lezen van Germaine de Staël. Zij schrijft over wat een mens gelukkig maakt, en hoe dat vaak te vinden is tussen uitersten: voelen zonder jezelf te verliezen, nadenken zonder koud te worden. Het was geen vooropgezet idee, maar ineens zag ik een verbinding met de muziek die wij spelen.
In dit programma verkennen we verschillende gezichten van deze Schwermut. Als een rode draad keren fragmenten uit de Acht Stücke van Max Bruch terug, korte, intieme momenten die als muzikale gedachten tussen de grotere werken door bewegen. Ze vormen het kader van een programma waarin verstilling en expressie elkaar voortdurend afwisselen.
De Schilflieder van August Klughardt ontlenen hun inspiratie aan de poëzie van Nikolaus Lenau. In deze gedichten weerspiegelt het ruisen van het riet een innerlijke onrust: natuur en ziel zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. De muziek ademt diezelfde sfeer; dromerig, weemoedig en intens persoonlijk.
Met de Petitionen van Paul Walter Fürst ontvouwt zich een heldere, bijna filosofische dialoog: drie stemmen die elkaar bevragen, aanvullen en beluisteren (Ik hoor hier soms de scherpte van de pen van Germaine de Staël).
Een bijzondere plaats in het programma neemt het trio van Ashot Zohrabyan Manukian in. Hoewel de stijl van de muziek afwijkt, sluit de expressieve wereld naadloos aan. In deze muziek klinkt de echo van een collectief geheugen; de pijn en weeklaag die verbonden zijn met de Armeense geschiedenis. De Schwermut krijgt hier een diepere, historische lading.
Zo ontvouwt zich een muzikaal landschap waarin melancholie niet zwaar drukt, maar juist ruimte schept: voor schoonheid, voor herinnering en voor verstilde intensiteit en waarin wij u eind juni graag ontmoeten.